Lekcja wychowawcza nie musi być nudna – wykorzystanie elementów TUS w pracy wychowawcy

Zapytaj dowolnego nauczyciela, co sprawia mu największą trudność podczas godzin wychowawczych, a odpowiedź będzie zaskakująco podobna niezależnie od regionu, typu szkoły czy stażu pracy: brak zaangażowania uczniów. Trzydzieści pięć par oczu wpatrzonych w sufit, telefony skrzętnie ukryte pod ławkami, obowiązkowe kiwnięcia głową i cisza, która nie ma nic wspólnego ze skupieniem. Tymczasem to właśnie godzina wychowawcza, teoretycznie wolna od ocen, testów i podstawy programowej, mogłaby być przestrzenią prawdziwego spotkania między dorosłym a nastolatkiem. Może być. Pod warunkiem, że sięgniemy po odpowiednie narzędzia.

Jednym z najbardziej obiecujących podejść, które coraz śmielej wkracza do szkolnych sal, jest Trening Umiejętności Społecznych – znany pod skrótem TUS. Choć wywodzi się z psychologii klinicznej i przez wiele lat był kojarzony głównie z pracą z dziećmi ze spektrum autyzmu lub trudnościami w nawiązywaniu relacji, dziś jego elementy z powodzeniem stosują pedagodzy, wychowawcy i psycholodzy szkolni w pracy z całymi klasami. I nie bez powodu – efekty bywają zaskakujące nawet dla doświadczonych nauczycieli.

Czym właściwie jest TUS i dlaczego działa w szkole?

Trening Umiejętności Społecznych to ustrukturyzowany program rozwijania kompetencji interpersonalnych. Jego fundamenty opierają się na teorii uczenia społecznego Alberta Bandury, według której człowiek uczy się zachowań nie tylko przez własne doświadczenia, ale też przez obserwację innych, modelowanie, a przede wszystkim przez praktykę w bezpiecznym środowisku. TUS nie jest więc wykładem o tym, jak należy się zachowywać, jest ćwiczeniem zachowań w kontrolowanych warunkach, z informacją zwrotną i stopniowym zwiększaniem trudności.

W klasyczny...