Dołącz do czytelników
Brak wyników

Lekcja wychowawcza z pomysłem: Podsumowywanie i planowanie

Artykuły z czasopisma | 2 stycznia 2018 | NR 95
264

Lekcja 1.
Temat: Podsumowywanie i planowanie

I Podsumujmy…

Instrukcja: Poświęćcie teraz kilka chwil na refleksję na temat minionego roku. Postarajcie się pomyśleć o wszystkich ważnych wydarzeniach, które was w tym roku dotyczyły – zarówno o tych dobrych, o sukcesach i korzystnych zdarzeniach, jak i tych gorszych – waszych niepowodzeniach i przykrych niespodziankach. Zastanówcie się, które z nich mogły mieć znaczenie dla zrealizowania przez was waszej wizji przyszłości.

Teraz przeczytam wam kolejno kilka pytań pomocniczych. Zapiszcie je sobie na kartce, a pod nimi wypiszcie odpowiedzi. Jeśli trudno jest wam przypomnieć sobie wszystkie zdarzenia z minionego roku, skupcie się na ostatnim półroczu. Oto pytania:

  1. Czy jestem raczej zadowolona/-y z minionego roku, czy nie bardzo? W skali od 1 do 5, gdzie 1 oznacza „całkiem niezadowolona/-y”, a 5 „bardzo zadowolona/-y”, jak oceniam miniony rok?
  2. Czy chciał(a)bym, żeby kolejny rok był podobny do mijającego, tylko lepszy, czy też raczej żeby był inny? Pod jakim względem, dlaczego?
  3. Co ważnego wydarzyło się w tym roku?

– Co udało mi się zrobić dobrze i dlaczego? Które z tych wydarzeń mogę nazwać osiągnięciem (małym lub dużym)?
– Co ciekawego, rozwijającego, nowego robiłam/-em w tym roku?
– Z czego w swoim życiu w minionym roku byłam zadowolona/-y?
– Czego nie udało mi się osiągnąć lub co zrobiłam/-em źle, chociaż się starałam/-em? Dlaczego tak się stało? Czy nadal chcę to osiągnąć w nadchodzącym roku?
– Co z popełnionych błędów mogę poprawić? W jaki sposób?

II Moje główne cele

Instrukcja: W tym ćwiczeniu zastanowimy się bardziej konkretnie, jak możecie zaplanować swoją najbliższą przyszłość. Pomyślcie o tym, o czym w pierwszym ćwiczeniu – poświęconym waszej wizji przyszłości.

Najpierw zastanówcie się, co powinniście osiągnąć w ciągu najbliższych pięciu lat, aby ta wasza wizja mogła się ziścić. Przykładowo, jeśli ktoś chce zostać dobrym pisarzem, aktorem albo mechanikiem samochodowym, to jaki powinien wybrać dalszy kierunek kształcenia, jakie umiejętności rozwijać, jakich przedmiotów w szkole uczyć się szczególnie, w jakie działania pozaszkolne się zaangażować? Czy jednym z takich potrzebnych osiągnięć będzie też ukończenie szkoły, do której teraz chodzicie?

Wypiszcie wszystkie te pomysły na kartce. Teraz czas na przeanalizowanie każdego z nich. Przyjrzyjcie się im i odpowiedzcie na pytania:
– Które moje hobby daje mi najwięcej satysfakcji i czy mogłoby mi ono pomóc w realizacji któregoś z tych celów?
– Dzięki którym moim umiejętnościom czy kompetencjom jestem w stanie osiągnąć te cele?
– Które moje dotychczasowe dokonania przybliżają mnie do zrealizowania tych celów (co już zrobiłam/-em, by je osiągnąć)?
– Osiągnięcie których z tych celów (wybierz trzy) dałoby mi najwięcej satysfakcji?
– Jeśli wydaje mi się, że celów jest za dużo, to czy mogę z któregoś z nich zrezygnować, a i tak zrealizować moją wizję przyszłości? Jeśli tak – rezygnuję z tego celu lub wpisuję go na „listę rezerwową” (oznaczoną innym kolorem – jako cele, które można, ale nie trzeba realizować).

Wszystkie te najważniejsze cele, które umożliwią wam zrealizowanie waszej wizji przyszłości, to wasze tzw. cele główne. Wypiszcie je na kartce wraz z przybliżoną datą, kiedy powinniście je zrealizować. Pamiętajcie, że chodzi tutaj o cele i zamierzenia, które mogą być w ocenie uczestników realnie osiągnięte, nie zaś o mało realistyczne życzenia – to bardzo ważne.

Narysujcie na kartce poziomą oś czasu obejmującą okres od teraz do najpóźniejszego z celów, które wypisaliście. Zróbcie podziałkę, która uwzględni kolejne miesiące i lata, i zaznaczcie na niej kolorami wszystkie wypisane przez was cele. W ten sposób otrzymujecie wykres, który pokazuje, ile czasu zostało wam do realizacji każdego celu. Taki wykres będzie przypominał o waszych celach (warto go powiesić sobie np. na ścianie nad biurkiem), będzie też pomocny w bardziej szczegółowym planowaniu realizacji tych celów, o czym pomówimy sobie jeszcze w innym ćwiczeniu.

Lekcja 2.
Temat: Skuteczne planowanie 

I Jak skutecznie osiągać cele?

Dodatkowe informacje do miniwykładu:

  1. Planując cele zarówno główne, jak i szczegółowe, możemy korzystać z różnych list zadań i wykresów (nie tylko takich, jak zaprezentowane podczas tych zajęć) – mogą one być bardzo proste lub mieć formę kolorowych wykresów i rysunków. Ważne jest, aby były dla nas zrozumiałe i przejrzyste, a przede wszystkim wygodne (korzystanie z nich powinno być łatwe i nie zajmować dużo czasu).
  2. Najskuteczniejsze jest planowanie krok po kroku – najpierw ustalamy cel główny, a później określamy, jakie cele cząstkowe (kroki) nas do niego doprowadzą. Jeśli np. celem głównym jest zdać na wymarzone studia, to cele cząstkowe będą odnosiły się do zdania matury z określonych poziomów na odpowiednim poziomie – trzeba sobie wtedy tak zaplanować w czasie naukę z tych przedmiotów, by osiągnięcie tych wyników było realne.
  3. Ludzie stosują różne strategie mające im ułatwić realizację zadań i celów. Nie wszystkie są jednak równie skuteczne. Do tych najskuteczniejszych zalicza się:

– układanie konkretnego, szczegółowego planu – pozwala nam lepiej przemyśleć to, co chcemy zrobić, ułatwia działanie (łatwiej jest działać, kiedy wiemy, co i kiedy mamy robić) i motywuje do działania,
– opowiedzenie innym o swoich zamiarach – jeśli powiemy bliskim nam osobom o naszych planach, mogą nas one dodatkowo wspierać i motywować,
– wyobrażanie sobie konkretnych zysków i dobrych rzeczy, które się wydarzą, gdy zrealizujemy cel – pomaga nam utrzymać motywację,
– nagradzanie się za robione postępy, np. za każdy zrealizowany etap zadania i osiągnięty cel cząstkowy oraz główny sami sobie przyznajemy jakąś nagrodę (za etap zadania – małą, za cały zrealizowany cel – większą); powinno to być coś, co sprawi nam przyjemność (pytanie do grupy – jakie przykłady takich nagród mogą podać?),
– regularne zapisywanie w dzienniku poczynionych postępów – również pomaga nam utrzymać motywację, pokazuje naszą skuteczność.

  1. Pamiętaj – czasami zdarza się, że coś się nam nie uda, pójdzie niezgodnie z planem; że popełnimy jakiś błąd lub doświadczymy niepowodzenia. Jeśli naprawdę zależy nam na osiągnięciu celu i czujemy, że możemy go osiągnąć, nie warto się przez to poddawać. Niepowodzenia i błędy od czasu do czasu zdarzają się każdemu, kto do czegoś dąży czy też czegoś się uczy. Jeśli nie udało ci się zrealizować planu, pomyśl, jak możesz go zmodyfikować.
  2. Zdarza się jednak też, że czasem lepiej sobie odpuścić – kiedy nie jesteśmy w stanie zrealizować planu, nie ma możliwości jego modyfikacji lub popełniamy zbyt wiele błędów. W takim wypadku trzeba przyjrzeć się swojemu celowi głównemu – czy na pewno był wybrany racjonalnie? Czy na pewno jestem w stanie go osiągnąć? Czasem nie trzeba całkiem rezygnować, ale wystarczy nieco obniżyć poprzeczkę (np. na koniec roku nie muszę mieć piątki ani czwórki z języka polskiego, wystarczy mi trójka). Jeśli masz takie wątpliwości, dobrze jest porozmawiać z kimś, do kogo masz zaufanie i kto może mieć odpowiednią wiedzę, aby ci pomóc – np. z rodzicem, wychowawcą czy szkolnym psychologiem.
  3. Warto jednak wierzyć w siebie i starać się realizować swoje zamiary i cele. Czasami może to wymagać od nas pewnego wysiłku, ale późniejsza satysfakcja jest tego warta.

II Dobry plan: mobilizujący i konkretny

Instrukcja: Wybierz teraz spośród swoich celów głównych jeden, który wydaje ci się jednocześnie...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Głos Pedagogiczny"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy