Dołącz do czytelników
Brak wyników

Pod paragrafem

12 października 2018

NR 102 (Październik 2018)

Bezpiecznie na wycieczce szkolnej

0 233

Wycieczki to integralna część planu roku szkolnego, która pozwala szerzej rozwijać umiejętności i zdolności uczniów. Ich przygotowanie i przebieg wymagają od organizatorów wiele wysiłku i zaangażowania, by były atrakcyjne, a przede wszystkim bezpieczne dla wszystkich uczestników.

Turystyka i krajoznawstwo odgrywają ważną rolę wychowawczą – rozwijają miłość do ojczystego kraju, kształtują pozytywne cechy charakteru i umiejętności funkcjonowania w grupie, wyrabiają nawyk racjonalnego i pożytecznego spędzania czasu wolnego, dostarczają wielu wrażeń, radości i satysfakcji, wreszcie regenerują siły do pracy i nauki, podnosząc sprawność fizyczną. Rozwijając indywidualne zamiłowania i zainteresowania, mają duży wpływ na rozwój intelektualny, zbliżają młodego człowieka do przyrody, pozwalając mu pełniej zrozumieć otaczające zjawiska. Są doskonałą okazją do budowania relacji rówieśniczych. Według rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie warunków i sposobu organizowania przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki krajoznawstwa i turystyki, wycieczki szkolne organizowane są w trakcie roku szkolnego, w szczególności w ramach odpowiednio zajęć dydaktyczno-wychowawczych, zajęć prowadzonych w przedszkolu lub w placówce, z wyjątkiem okresu ferii letnich i zimowych oraz wiosennej i zimowej przerwy świątecznej. Wycieczki mogą być organizowane w kraju lub za granicą. Organizację i program wycieczki dostosowuje się do wieku, zainteresowań i potrzeb uczniów, ich stanu zdrowia, kondycji, sprawności fizycznej i umiejętności. 

Aby było bezpiecznie

Bezpieczeństwo jest usytuowane na drugim miejscu w hierarchii potrzeb podstawowych, tuż po potrzebach fizjologicznych. Tak więc bezpieczna szkoła powinna umiejętnie łączyć realizację swoich dydaktyczno-wychowawczych i opiekuńczych funkcji z refleksją nad przeciwdziałaniem różnego rodzaju zagrożeniom bezpieczeństwa dzieci i młodzieży. Tylko właściwie przygotowana impreza turystyczna pozwala mieć pewność, iż zachowane zostaną wszelkie kanony bezpieczeństwa jej uczestników. Wszystkie formy wyjazdowe uczniów (wycieczki, imprezy) organizowane przez szkołę lub placówkę podlegają regulaminowi wycieczek szkolnych obowiązującemu w szkole. 

Obowiązki dyrektora szkoły

Do obowiązków dyrektora szkoły – organizatora wycieczki należą: 

  • wyznaczenie kierownika wycieczki,
  • określenie liczby uczestników przypadających na jednego opiekuna – w zależności od wieku, stopnia rozwoju psychofizycznego, stanu zdrowia, stopnia zdyscyplinowania, specyfiki wycieczki, warunków, w jakich ma się odbywać,
  • zatwierdzenie karty wycieczki/regulaminu wycieczki,
  • podpisanie z przewoźnikiem lub biurem podróży umowy, w której szczegółowo opisane będą prawa i obowiązki obu stron oraz wymagania dotyczące stanu technicznego i wyposażenia pojazdu,
  • udzielenie instruktażu ww. osobom funkcyjnym,
  • zdeponowanie zgody rodziców (opiekunów prawnych) na wyjazd dziecka na wycieczkę oraz drugiego egzemplarza aktualnej listy uczestników wycieczki zawierającej: imię i nazwisko ucznia, adres zamieszkania, PESEL, numer telefonu rodziców (opiekunów prawnych),
  • utrzymywanie kontaktu telefonicznego z kierownikiem wycieczki do czasu zakończenia wycieczki,
  • po zakończeniu wycieczki – przyjęcie sprawozdania/rozliczenia finansowego od kierownika wycieczki. 

Opieka wychowawców

Organizując wycieczkę, trzeba przede wszystkim pamiętać o zapewnieniu odpowiedniej liczby wychowawców w zależności od liczby uczestników planowanego wyjazdu. Pod opieką jednego wychowawcy może być nie więcej niż 
20 uczestników. Dopuszcza się udział nie więcej niż dwóch uczestników niepełnosprawnych lub przewlekle chorych w grupie pozostającej pod opieką jednego wychowawcy. Liczba ta ulega zmniejszeniu w przypadku:

  1. grupy z dziećmi do 10. roku życia oraz grupy mieszanej, w której są dzieci do 10. roku życia – do 15 uczestników;
  2. grupy, w której uczestnikami są wyłącznie dzieci i młodzież niepełnosprawna lub przewlekle chora, i powinna być zgodna z liczbą dzieci w klasie w szkołach specjalnych lub ogólnodostępnych właściwej dla wieku uczestników:
  • dla uczniów niesłyszących i słabo słyszących – od 6 do 8,
  • dla uczniów niewidomych i słabo widzących – od 8 do 10,
  • dla uczniów z chorobami przewlekłymi – od 10 do 16,
  • dla uczniów z zaburzeniami psychicznymi – od 6 do 8,
  • dla uczniów z niepełnosprawnością ruchową – od 8 do 12,
  • dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim – od 10 do 16,
  • dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym i znacznym – od 6 do 8,
  • dla uczniów z autyzmem i z niepełnosprawnością sprzężoną – od 2 do 4,
  • dla uczniów niedostosowanych społecznie, zagrożonych niedostosowaniem społecznym lub z zaburzeniami zachowania – od 10 do 16.

Organizacja przewozu dzieci

Podstawowym warunkiem bezpiecznej podróży jest następująca zasada: przewóz osób może odbywać się tylko pojazdem do tego przeznaczonym lub przystosowanym, a liczba przewożonych osób nie może przekraczać liczby miejsc określonych w dowodzie rejestracyjnym (na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym). Najczęściej wybieranym środkiem transportu dzieci i młodzieży jest autokar. Współpraca z firmą przewozową posiadającą odpowiednie zezwolenia, sprawdzone i nowoczesne pojazdy oraz doświadczonych pracowników – to sposób na uniknięcie wielu zagrożeń drogowych. Ostatecznej weryfikacji organizator wycieczki powinien dokonać przed wyjazdem grupy, zlecić służbom policyjnym badanie stanu technicznego pojazdu i koniecznie zwrócić uwagę na właściwe oznakowanie autokaru. Zgodnie z przepisami pojazd przewożący zorganizowaną grupę dzieci lub młodzieży w wieku do 18 lat musi być oznaczony z przodu i z tyłu kwadratowymi tablicami barwy żółtej z symbolem dzieci barwy czarnej (jednak nie wolno znakować pojazdu takimi tablicami wtedy, gdy dzieci lub młodzież nie są przewożone). Opieka nad uczestnikami jest sprawowana zarówno podczas czekania na podróż, jak i w czasie przewozu. Przed podróżą i w trakcie jej trwania opiekunowie wycieczki przede wszystkim przestrzegają zasady – opiekun wsiada ostatni, a wysiada pierwszy. Za bezpieczeństwo dzieci i młodzieży w czasie podróży odpowiada kadra wycieczki, w tym przypadku kierownik i wychowawcy. Nie można powierzać opieki nad uczestnikami wyjazdu kierowcy, przewodnikowi czy pilotowi wycieczki.

Obowiązki kadry wycieczki

Kadra wycieczki powinna:

  • w sposób ciągły kontrolować stan liczebny dzieci i młodzieży w czasie czekania na przejazd oraz wewnątrz pojazdu;
  • zapewniać bezpieczne wsiadanie i wysiadanie;
  • przestrzegać zalecenia wysiadania dzieci i młodzieży tylko na parkingach, a po każdym postoju ponownie liczyć uczestników;
  • pilnować bezpieczeństwa uczestników np. w czasie wycieczek, przejścia do miejsca zbiórki, zwiedzanego obiektu; w razie potrzeby, w zależności od usytuowania przystanku czy miejsca zaparkowania, przeprowadzać dzieci na drugą stronę jezdni;
  • organizować bezpieczne wysiadanie w razie konieczności zatrzymania się na trasie na skutek zaistniałych okoliczności zmuszających podróżnych do opuszczenia pojazdu, zabezpieczać wyjścia na prawe pobocze, zgodnie z obowiązującym kierunkiem jazdy, wyprowadzając dzieci i młodzież w bezpieczne miejsce;
  • nie dopuszczać do przewozu dzieci i młodzieży w sytuacji zagrażającej bezpieczeństwu ich zdrowia i życia;
  • siadać z tyłu, w środku...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Głos Pedagogiczny"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy