W szkołach i na portalach nauczycielsko-rodzicielskich wrzało przez kilka miesięcy. Wszystko z powodu oceny funkcjonalnej, której wdrożenie Ministerstwo Edukacji zapowiadało na 1 kwietnia 2026 r. Powstał ogromny szum informacyjny, a resort zwlekał z rzeczowymi wyjaśnieniami. To prowokowało nauczycieli do ostrej, krytycznej dyskusji, sprzyjało różnym spekulacjom, głoszeniu półprawd. Taką atmosferę podgrzewały, rzecz jasna, media. Niemal każdego dnia ich sensacyjne, ale ewidentnie kłamliwe nagłówki krzyczały: „MEN szykuje obligatoryjną ocenę funkcjonalną dla każdego ucznia!”, „Ocena funkcjonalna nowym obowiązkiem nauczyciela!”, „Ocena wszystko śledząca grozi inwigilacją rodzin!”.
Dział: Prawo w szkole
W naszym systemie oświaty kwalifikacje zawodowe nauczyciela stwierdza dyrektor szkoły, który ocenia je przy zatrudnianiu kandydata na dane stanowisko pracy.
Jeśli ma jakieś wątpliwości, zawsze może zwrócić się o pomoc do kuratora oświaty, który jako organ sprawujący nadzór pedagogiczny ma prawo do weryfikacji zgodności zatrudnienia z kwalifikacjami. Taką samą możliwość ma każdy nauczyciel, gdy nie jest pewien, czy dysponuje odpowiednio wymaganymi kwalifikacjami.
Od każdego nauczyciela wymaga się nie tylko kwalifikacji i kompetencji zawodowych, ale również postępowania zgodnie z prawem, zasadami wykonywania zawodu i nauczycielską etyką. Stąd właśnie zawód nauczyciela, pedagoga/psychologa, wychowawcy – będący zawodem zaufania publicznego – podlega specjalnym rygorom oraz odpowiedzialności.
Dokumentowanie pomocy psychologiczno-pedagogicznej w szkołach i przedszkolach wciąż budzi wiele wątpliwości, choć przepisy w tym zakresie obowiązują już od kilku lat. Błędy w prowadzeniu dokumentacji ujawniane podczas kontroli pokazują, że temat wymaga uporządkowania i przypomnienia kluczowych zasad. Warto wiedzieć, jakie dokumenty są obowiązkowe, kto odpowiada za ich prowadzenie, a jakie praktyki – choć popularne – nie mają podstawy prawnej.
Czy szkoła może opublikować zdjęcie z apelu, czy wycieczki na swojej stronie internetowej lub w mediach społecznościowych? Czy zgoda rodzica wystarczy? A co, jeśli uczeń osiągnął już pełnoletność? W działaniach Fundacji Szkoła z Klasą regularnie spotykamy się z dylematami szkół dotyczącymi publikowania zdjęć i filmów z udziałem uczniów i uczennic. To temat, którym zainteresowane jest coraz większe grono nauczycieli i dyrektorów instytucji edukacyjnych, a w praktyce prowadzi on przez zawiłości prawa cywilnego, rodzinnego i RODO. A przede wszystkim dotyka wrażliwego obszaru, jakim jest bezpieczeństwo i dobro dziecka.
Jak co roku, w czasie wakacji resort edukacji wprowadził zmiany w prawie oświatowym. Jedne mają charakter porządkujący, drugie nowatorski. Warto wiedzieć, które z tych zmian odnoszą się do statutowej działalności szkoły, a także mieć świadomość zmian planowanych przez resort edukacji jeszcze w tym roku szkolnym.
W odpowiedzi na dostrzegane i pogłębiające się od dłuższego czasu problemy związane ze zdrowiem dzieci i młodzieży, ze szczególnym uwzględnieniem zdrowia psychicznego, a także z deficytami w zakresie kompetencji emocjonalno-społecznych, minister edukacji Barbara Nowacka w ogłoszonych 12 czerwca podstawowych kierunkach realizacji polityki oświatowej państwa na pierwszych trzech miejscach umieściła te, które dotyczą edukacji zdrowotnej, aktywności fizycznej, postaw społecznych oraz wspierania dobrostanu i edukacji włączającej.
Polska oświata wciąż się reformuje. Pojawiają się nowe uregulowania prawne i organizacyjne, za którymi niestety nie wszyscy nadążają. Oto krótki przegląd tego, co z dniem 1 września 2024 r. zacznie obowiązywać w naszych szkołach i placówkach oświatowych na mocy decyzji podjętych przez ministra edukacji narodowej do 5 lipca br. O zmianach wprowadzanych po tym terminie przeczytają Państwo w następnym numerze „Głosu Pedagogicznego”.
Ocenianie uczniów kojarzy się głównie z konkretnymi dokumentami wewnątrzszkolnymi. Jednym z nich jest statut szkoły. Tym niemniej kwestia oceny ucznia jest na tyle zasadniczym elementem procesu dydaktycznego, jedną z funkcji szkoły, placówki oświatowej, że znajduje swoje miejsce regulacji powszechnie obowiązującego prawa oświatowego. Warto zatem przybliżyć podstawowe zagadnienia prawne tyczące się oceniania uczniów, a wynikające z konkretnych przepisów prawa.
Pierwszy dzwonek oznacza ogromne emocje dla dzieci, ale też dla ich rodziców. Opiekunowie, którzy chcą zabezpieczyć siebie i swoją pociechę na wypadek zwykłego zwichnięcia kostki i trudniejszych sytuacji, mają taką możliwość. Jest nią NNW szkolne dla dziecka. To ubezpieczenie, które powstało z myślą o uczniach i ich rodzicach, tak aby mogli oni spać spokojniej.
Każdy nauczyciel jest nie tylko dydaktykiem, ale powinien również być wychowawcą. Mimo że nie zawsze oficjalnie pełni tę funkcję, jego wpływ na rozwój i wychowanie uczniów jest ogromny. Dlatego nauczyciele to grupa zawodowa, która powinna posiadać kompetencje wychowawcze na wysokim poziomie. Zaliczamy do nich głównie: umiejętności komunikacyjne, nawiązywanie i podtrzymywanie prawidłowych relacji oraz znajomość i umiejętność rozwiązywania problemów typowych dla danego etapu rozwojowego.