Dołącz do czytelników
Brak wyników

Pracownia pedagogiczna

27 czerwca 2018

NR 97 (Marzec 2018)

Edukacja domowa

Nauczanie domowe, czyli homeschooling ma coraz większe grono zwolenników w Polsce. Szacuje się, że obecnie z formy realizacji obowiązku szkolnego lub przedszkolnego poza placówką korzysta 14 035 dzieci*. Mimo że można zauważyć tendencję wzrostową, to nadal edukacja domowa jest zjawiskiem niszowym, które budzi wśród ogółu społeczeństwa wiele kontrowersji.

Na decyzję rodziców o podjęciu takiej formy edukacji dla swojego dziecka mają wpływ różnorodne czynniki, wśród których najważniejsze to: brak zaufania do szkoły publicznej, temperament i charakter dziecka, prowadzony przez rodzinę styl życia (częste podróże, wyjazdy krajoznawcze).
Przeciwnikom takiej formy realizacji obowiązku szkolnego warto przedstawić badania Fraser Institute z Vancouver, z których wynika, że dzieci uczone w domu są bardziej towarzyskie i lepiej przystosowane od tych, które chodzą do szkoły. Wykazują się większą empatią i częściej angażują się w działalność społeczną i charytatywną. Z kolei amerykański National Home Education Research Institute w wyniku podjętych badań stwierdza, że na jakość kształcenia w domu nie mają wpływu wykształcenie, zawód czy status materialny rodziców. Ponadto Instytut ten przeprowadził badania sprawdzające wiedzę i umiejętności dzieci od wieku przedszkolnego do 17. r.ż. uczęszczających do szkół publicznych, prywatnych lub też korzystających z edukacji domowej za pomocą przygotowanych testów. Wyniki badań pokazały, że uczniowie szkół państwowych uzyskiwali około 50% możliwych do zdobycia punktów, a szkół prywatnych około 65–75%, natomiast dzieci uczone w domu uzyskały 75–85% punktów i jednocześnie lepiej zdawały egzaminy wstępne na studia1.

Tab.1.

Zalety Wady
  • Brak ograniczeń czasowych – nauczyciel, pracując w klasie, musi dzielić swoją uwagę między wszystkich uczniów, natomiast w domu rodzic koncentruje się na swoich dzieciach i przekazuje im wiedzę przez cały dzień.
  • Możliwość indywidualizacji – w szkole każde dziecko powinno przyswajać taką samą wiedzę mniej więcej w tym samym czasie (nauczyciele muszą skupiać się na realizacji podstawy programowej, ponadto pracują zgodnie z ograniczoną ilością godzin), w domu tempo nauki można dostosować do potrzeb i zainteresowań dziecka.
  • Odmienne metody nauczania oparte na praktycznych doświadczeniach – unikanie konieczności nauki regułek, pojęć, przedstawianie zagadnień w ciekawy, innowacyjny sposób, ujmujący wiedzę w wymiarze praktycznym.
  • Możliwość indywidualnej obserwacji – rodzice mogą na bieżąco śledzić postępy swojego dziecka oraz poziom przyswajania przez nie wiedzy. 
  • Brak rywalizacji – dziecko uczy się dla siebie, a nie po to, aby rywalizować z kolegami lub zdobywać sympatię nauczyciela.
  • Odpoczynek – najczęściej po powrocie ze szkoły uczeń skupia się na odrabianiu zadania domowego lub powtarzaniu materiału, w systemie homeschoolingowym nie wymaga się tego typu działań, dzięki czemu dziecko ma czas wolny, który może przeznaczyć na odpoczynek lub ulubioną aktywność.
  • Bezpieczeństwo – dziecko nie ma styczności z niebezpiecznymi zjawiskami mogącymi pojawiać się w szkole (ten argument może być również rozważany w formie wady, ponieważ dziecko nie uczy się odpowiednich reakcji i zachowań w takich sytuacjach).
  • Wzmacnianie więzi rodzinnych.
  • Wiedza z danego przedmiotu przekazywana jest zgodnie z zainteresowaniami dziecka.
  • Brak problemów organizacyjnych, możliwość „mobilnej” edukacji. Nie ma przymusu pozostania w szkolnej ławce, miejsce i czas nie mają żadnego znaczenia
  • Ograniczenia w zakresie nawiązywania przyjaźni i relacjach społecznych, izolowanie od środowiska rówieśniczego.
  • Brak stałego dostępu do pomocy naukowych, którymi dysponuje szkoła.
  • Przekazywana dziecku wiedza może być uzależniona od poziomu wykształcenia i zainteresowań rodzica.
  • Ryzyko nadmiernego skupiania się rodzica na dziecku.
  • Ograniczone możliwości samorozwoju rodzica-nauczyciela.
  • Ograniczona socjalizacja. 
  • Organizacja zajęć dodatkowych (językowych lub takich, w ramach których dziecko powinno w większym stopniu utrwalać zdobytą wiedzę) wiąże się z nakładami finansowymi

Edukacja domowa jest formą kształcenia dzieci, w której odpowiedzialność za proces nauczania obejmują rodzice (lub opiekunowie prawni), a nie szkoła. Dziecko jest zapisane do szkoły, ale nie jest obecne na lekcjach. Proces kształcenia organizują mu rodzice. Formy nauczania domowego mogą być różnorodne, jest to zależne od rodziny. Podejmujący się nauczania domowego rod...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Głos Pedagogiczny"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy