Dołącz do czytelników
Brak wyników

Pracownia pedagogiczna

27 czerwca 2018

NR 97 (Marzec 2018)

Koncepcja Joyce Epstein, czyli partnerstwo w edukacji

0 326

Partnerstwo w edukacji to najlepszy sposób na wspólne działanie rodziców, nauczycieli, uczniów i lokalnego środowiska. Dzięki niemu wszystkie strony mają możliwość rozmowy na temat własnych punktów widzenia dotyczących danej sprawy oraz wypracowania wspólnego dla wszystkich stanowiska.

„Rodzice w szkole nie są u siebie, szkoła nawet w znikomej części nie należy do nich, choć pracują na jej rzecz, utrzymują ją i na co dzień przyczyniają się do jej dobra”1. Dlaczego zatem nie stworzyć miejsca, w którym rodzice będą czuli się jak pełnoprawni członkowie szkolnej społeczności. Wzajemne zaufanie, poważne traktowanie się, pomimo różnych uprawnień partnerów (rodziców i nauczycieli), mają fundamentalne znaczenie dla życia szkoły. Partnerstwo prowadzi do dialogu, czyli wzajemnego słuchania się, co z kolei wpływa na odpowiedni poziom podejmowania decyzji i działań.

Mimo, że partnerstwo jest jednym z trudniejszych do wypracowania obszarów w szkole, warto podjąć próbę i wysiłek z tym związany, ponieważ korzyści płynące z partnerstwa mogą być ogromne. Doskonałym sposobem na zaplanowanie i wdrożenie idei partnerstwa jest koncepcja Joyce L. Epstein (doktor socjologii na Uniwersytecie John Hopkins, Baltimore, USA) – dyrektor centrum zajmującego się partnerstwem rodziny, szkoły i środowiska (Center on School, Family and Community Partnerships). Autorka zainteresowała się tym obszarem badawczym, twierdząc, że rodzina jest bardzo ważna, dlatego szkoła powinna pomóc jej w realizowaniu kwestii, które są ważne w osiąganiu sukcesów i pozytywnej postawy wobec szkoły. Koncepcja Joyce Epstein oparta jest na założeniu, że relacje rodzina – szkoła – środowisko są niezwykle istotne i pomocne w osiągnięciu szkolnego sukcesu. Warto pamiętać o tym, że rodzice są najważniejszymi osobami w życiu dziecka, które w naturalny sposób stara się realizować ich oczekiwania. Joyce L. Epstein wykorzystała matematyczny diagram Venne’a dotyczący relacji pomiędzy zbiorami do stworzenia modelu ukazującego zachodzące na siebie sfery wpływów rodziców i szkoły. Proces ten zachodzi w czasie wszelkich przejawów komunikacji oraz współdziałania i przynosi wiele korzyści zarówno w zakresie edukacji, jak i rozwoju społecznego. Im więcej jest takich zgodnych działań, tym strefy zachodzą na siebie coraz bardziej, aż stają się nierozerwalne. W centrum tych działań znajduje się dziecko, motywując tym samym rodziców, nauczycieli i środowisko do współpracy na rzecz jego szeroko rozumianego dobra. Tak więc dziecko jest nie tylko uczestnikiem powstałego partnerstwa, ale również jego beneficjentem. 

Typ współdziałania Charakterystyka
Rodzicielstwo  Polega na tworzeniu domowego środowiska wspierającego uczące się dzieci. Ma na celu zmiany w warunkach domowych, dzięki którym możliwe będzie wspieranie edukacji dziecka. Do tego typu działań zalicza się: kursy, warsztaty, grupy wsparcia, kasety wideo, konsultacje dla rodziców prezentujące możliwości wspierania rozwoju dziecka. Ważnym aspektem jest również realizacja programów wspierania rodziny w zakresie ochrony zdrowia, odżywiania, informacja o szkołach i możliwościach dziecka stojącego u progu kolejnego poziomu edukacji szkolnej.
W realizacji tych działań mogą pomóc:
  • przedstawiciele służby zdrowia,
  • pracownicy poradni psychologiczno-pedagogicznej,
  • pracownicy ośrodka pomocy społecznej, 
  • asystenci rodziny
Komunikacja Opiera się na poszukiwaniu efektywnego komunikowania się między szkołą a domem w zakresie programu szkoły i postępów w rozwoju dzieci. Jako formy realizacji można wprowadzić: indywidualne spotkania z rodzicami, których inicjatorem jest nauczyciel niezrażający się niepowodzeniami, cotygodniowe lub comiesięczne informacje pisemne o postępach dziecka i ustaleniach podejmowanych po konsultacji z nauczycielem, pełne informacje na temat oferty szkoły, polityki edukacyjnej, programu, perspektyw rozwoju, dzienniki elektroniczne, podanie do wiadomości rodziców adresu e-mail nauczyciela lub numeru telefonu, spotkania klasowe (rodzice i nauczyciel) mające mniej formalny od zebrań charakter
Wolontariat Chodzi tu o organizowanie pomocy i wsparcia ze strony rodziców. Można realizować wolontariat poprzez: dyżury rodziców podczas wyjść, wycieczek, pomoc w pracach administracyjnych i w obsłudze szkoły, rodzicielskie patrole ukierunkowane na bezpieczeństwo dzieci, praktyczny udział w wykonywaniu pomocy dydaktycznych itp. Warto pamiętać o tym, aby nie narzucać rodzicom tej formy wsparcia, a jedynie zaznaczyć, że taka pomoc jest niezwykle ważna i ma wpływ na integrację środowiska szkolnego oraz jego prawidłowe funkcjonowanie.
Nauka domowa Chodzi o dostarczanie rodzicom informacji i pomysłów dotyczących pomagania dzieciom w pracy domowej, tj.: pełna informacja o wymaganych umiejętnościach i wiadomościach dziecka (standardy edukacyjne), informowanie o przyjętym w szkole znaczeniu pracy domowej, o sposobach monitorowania pracy szkolnej i dyskutowania na jej temat w domu, informacja o sposobach pomagania uczniom w świetle uzyskanych ocen, informacja o planowanych pracach domowych, np. zaplanowanie czytania lektury w perspektywie omawiania jej w przyszłości, zadania na wakacje (np. dziecko wraz z rodzicami ma obserwować zachowanie zwierzęcia w zoo w swoim mieście), umożliwienie rodzicom udziału w lekcjach i innych formach aktywności szkoły, uczestnictwo rodziców i dzieci w corocznym określaniu indywidualnych celów edukacyjnych oraz w planowaniu dalszej drogi rozwoju ucznia (szkoła wyższego stopnia, praca). 
W realizacji tego działania mogą pomóc:
  • pracownicy bibliotek pedagogicznych, 
  • pracownicy poradni psychologiczno-pedagogicznych,
  • pracownicy ośrodków doskonalenia nauczycieli,
  • doradcy zawodowi
Współdecydowanie Polega na włączeniu rodziców w podejmowanie decyzji dotyczących życia szkoły i rozwijanie reprezentacji rodziców: tworzenie rad rodziców, stowarzyszeń, ciał doradczych do spraw np. bezpieczeństwa, programu szkoły, różnych komitetów, komisji z udziałem rodziców. N...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Głos Pedagogiczny"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy