Dołącz do czytelników
Brak wyników

IPET. Mundurek szyty na miarę niepełnosprawnego Jasia

Artykuły z czasopisma | 25 grudnia 2017 | NR 95
96

Indywidualny Program Edukacyjno-Terapeutyczny wprowadzono do szkół siedem lat temu rozporządzeniem w sprawie organizacji kształcenia specjalnego dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych takim niedostosowaniem. Od tego czasu procedura opracowania IPET-u uległa dwukrotnie niewielkim zmianom.

Aktualnie jej podstawę stanowią: art. 127 ust. 3 ustawy Prawo oświatowe, § 6 ust. 1–13 rozporządzenia MEN z dnia 9 sierpnia 2017 r. (Dz. U. z 2017 r. poz. 1578) oraz zapisy w innych rozporządzeniach obowiązujących od 1 września 2017 r., np. w sprawie organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej, w sprawie ramowych planów nauczania, w sprawie szczegółowej organizacji pracy szkół czy kwalifikacji wymaganych od nauczycieli. 

Wokół IPET-u wciąż jest wiele niejasności co do wymagań formalnych i merytorycznych związanych zarówno z jego konstrukcją, jak i realizacją. Jedni tworzą IPET głównie pod rodzaj niepełnosprawności ucznia, nie zważając na rzeczywiste jego potrzeby i możliwości. Drudzy traktują jak worek bez dna – kopiując żywcem zapisy z orzeczenia, dołączając wywiady i ankiety na temat ucznia, a nawet wybrane treści nauczania z podstawy programowej. 

Widziałam IPET-y opracowane na pięćdziesięciu stronach i takie, co mieściły się na dwóch kartkach. 

Efekt – „każdy sobie rzepkę skrobie” – o czym świadczą zapisy w protokołach kontrolnych kuratorów oświaty: 

IPET został opracowany przez wychowawcę klasy, bez wskazania członków zespołu… Brak daty opracowania programu, nie wiadomo, czy został sporządzony w terminie do 30 dni od otrzymania orzeczenia… Formy przyznanej uczniowi pomocy psychologiczno-pedagogiczej niezgodne ze wskazaniami orzeczenia… Zajęcia rewalidacyjne i z zakresu pomocy psychologiczno-pedagogicznej zapisano w jednej tabeli, bez wyraźnego ich rozdzielenia, co jest niezgodne z obowiązującym stanem prawnym…

 

IPET jest dokumentem opracowanym dla konkretnego niepełnosprawnego ucznia. Jest zapisem celów pracy z tym uczniem, pragmatycznych z punktu widzenia jego rozwoju, wraz z kryteriami i procedurami ich osiągnięcia.  

 

Co to jest IPET?

Indywidualny Program Edukacyjno-Terapeutyczny to dokument potwierdzający, w jaki sposób szkoła wywiązuje się z obowiązku zorganizowania kształcenia specjalnego dla ucznia niepełnosprawnego. Jak sama nazwa wskazuje, jest dokumentem opracowanym dla konkretnego niepełnosprawnego ucznia. Jest zapisem celów pracy z tym uczniem, pragmatycznych z punktu widzenia jego rozwoju, wraz z kryteriami i procedurami ich osiągnięcia. Można rzec, że IPET to „garnitur szyty na miarę” dla każdego dziecka z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego. Dlatego trzeba go konstruować w oparciu o:

  • wiedzę na temat rodzaju niepełnosprawności tego ucznia oraz świadomość możliwości i ograniczeń z niej wynikających;
  • zalecenia z orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, które jest decyzją administracyjną;
  • wielospecjalistyczną ocenę poziomu funkcjonowania ucznia, zawierającą obowiązkowo: opis jego indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych, zakres i charakter wsparcia ze strony nauczycieli, specjalistów, asystentów lub pomocy nauczyciela, przyczyny jego niepowodzeń edukacyjnych lub trudności w funkcjonowaniu, w tym bariery i ograniczenia utrudniające mu to funkcjonowanie oraz uczestnictwo w życiu szkolnym, a także efekty działań podejmowanych w celu przezwyciężenia niepowodzeń lub trudności;
  • świadomość kontekstu sytuacyjnego: uczeń – jego rodzina, wydolność wychowawcza, postawy rodzicielskie itp.

Ponieważ IPET to dokument zindywidualizowany, musi więc być uzupełniany i modyfikowany w miarę potrzeb wynikających z ciągłego procesu poznawania ucznia. Wszak każdy rok dla jego rozwoju jest niezmiernie istotny. W tym czasie bardzo wiele może się przecież zmienić w zakresie edukacyjnych potrzeb i możliwości tego dziecka, w jego funkcjonowaniu zdrowotnym, intelektualnym, emocjonalnym i społecznym.

Jak powinien wyglądać IPET?

Nie ma jednego obowiązującego wzoru arkusza Indywidualnego Programu Edukacyjno-Terapeutycznego. We wspomnianym rozporządzeniu są jednak konkretne wytyczne, co stanowi jego niezbędne elementy i co należy w nim koniecznie określić, by spełniał swoje zadanie kształcenia specjalnego organizowanego, dajmy na to, dla niepełnosprawnego Jasia. Jest tam również jasno powiedziane, że program ten opracowuje zespół składający się ze wszystkich nauczycieli i specjalistów szkolnych prowadzących z Jasiem zajęcia. To oznacza, że – bez względu na typ szkoły i etap edukacji – w zespole zasiada każdy, kto w klasie Jasia realizuje nauczanie danego przedmiotu, i każdy, kto prowadzi z nim zajęcia pozalekcyjne. 

Skoro IPET to dokument szkolny, po który nauczyciele i specjaliści będą sięgać co najmniej dwa razy w każdym roku szkolnym, a na dodatek rodzice mają prawo otrzymać jego kopię, wypada zadbać o estetykę, przejrzystość i odporność tego programu na proces niszczenia. Warto go pisać na komputerze – nie ręcznie, i zaplanować układ poszczególnych części tak, by był zgodny z formalnymi wymogami prawa i ułatwiał w przyszłości szybkie odnalezienie informacji oraz dokonywanie nowych wpisów. Na IPET świetnie nadaje się skoroszyt wpinany o formacie A4, plastikowy, z przednią okładką przezroczystą (od 0,48 do 0,70 zł za szt.) oraz dziesięć koszulek (ok. 6 zł za 100 szt.), do których wkłada się kartki z wydrukiem tego, co zostało względem Jasia zaplanowane do zrealizowania w toku prowadzonego kształcenia 
specjalnego. 

Pierwszą koszulkę przeznacza się na kartę tytułową (obowiązkowo z pieczątką szkoły w lewym górny...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Głos Pedagogiczny"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy