Jak rozwijać kompetencje emocjonalne i społeczne uczniów?

Z praktyki pedagogicznej

Współczesna szkoła coraz częściej mierzy się z tym, że trudności uczniów dotyczą nie tylko nauki, lecz także emocji i relacji. Problemy z koncentracją, zachowania impulsywne, konflikty rówieśnicze, obniżony nastrój czy brak motywacji do nauki bardzo często mają swoje źródło w niewystarczająco rozwiniętych kompetencjach emocjonalnych i społecznych. Szkoła, jako środowisko codziennego funkcjonowania dziecka, odgrywa kluczową rolę w ich kształtowaniu. Rozwijanie tych kompetencji nie jest dodatkiem do edukacji, lecz jej fundamentem. W niniejszym artykule pojęcia „kompetencje społeczno-emocjonalne”, „kompetencje emocjonalne i społeczne” oraz „kompetencje emocjonalno-społeczne” będą stosowane zamiennie, w odniesieniu do całości funkcjonowania emocjonalnego i społecznego ucznia.

Społeczno-emocjonalne uczenie się

W ostatnich latach coraz częściej w edukacji mówi się o społeczno-emocjonalnym uczeniu się (SEL – Social and Emotional Learning) jako o jednym z kluczowych obszarów rozwoju dziecka. Koncepcja SEL zakłada, że szkoła – obok przekazywania wiedzy – powinna w sposób systematyczny wspierać rozwój umiejętności pozwalających uczniom rozumieć siebie, budować zdrowe relacje oraz radzić sobie z wyzwaniami emocjonalnymi i społecznymi codziennego życia1.

W modelu SEL wyróżnia się pięć podstawowych obszarów rozwoju2:

  1. świadomość siebie,
  2. samoregulację,
  3. świadomość społeczną,
  4. umiejętności relacyjne,
  5. odpowiedzialne podejmowanie decyzji.

Obszary te wzajemnie się przenikają i wspólnie tworzą podstawę zdrowe­­go funkcjonowania psychospołeczne­­go ucznia.

Istotnym założeniem społeczno-emocjonalnego uczenia się jest przekonanie, że kompetencje te nie rozwijają się jedynie w sposób spontaniczny wraz z wiekiem. Wymagają one świadomego modelowania, ćwiczenia oraz powtarzalnych doświadczeń w bezpiecznym środowisku. Oznacza to, że szkoła powinna tworzyć uczniom warunki do praktycznego trenowania umiejętności emocjonalnych i społecznych, a nie ograniczać się wyłącznie do przekazywania wiedzy na ich temat.

Z punktu widz...

Pozostałe 90% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Głos Pedagogiczny"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!

Dołącz do 6000 + czytelników, którzy nieustannie pogłębiają swoją wiedzę z zakresu prawa oświatowego, pracy z uczniem ze SPE i rozwiązywaniem sytuacji kryzysowych w szkole.

Otrzymuj gotowe rozwiązania do wdrożenia w placówce oświatowej, zgodne z wymogami MEN oraz najnowszymi trendami w edukacji.

1600 artykułów online
17 lat doświadczenia
Dostęp online i offline
160 numerów archiwalnych
50 autorów – specjalistów
Głos Pedagogiczny • Prenumerata już od 399 zł/rok

Przypisy

    POZNAJ PUBLIKACJE Z NASZEJ KSIĘGARNI