Dołącz do czytelników
Brak wyników

Pracownia rozwoju zawodowego

29 sierpnia 2018

NR 101 (Wrzesień 2018)

Nowa ścieżka awansu zawodowego pedagoga szkolnego

0 502

Jakie są warunki nadania pedagogowi kolejnego stopnia awansu zawodowego? Jakie przepisy regulują przebieg ścieżki awansu zawodowego po zmianie prawa oświatowego? Jakie są regulacje przejściowe w tym zakresie? Zapraszamy do zapoznania się z materiałem, w którym znajdą Państwo odpowiedzi na te i inne pytania.

Od 1 września 2018 r. zmieniły się przepisy dotyczące awansu zawodowego nauczyciela. Obecnie regulują to:

  • art. 76 ust. 7 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2203);
  • art. 9d ust. 4 i 4a ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (t.j. Dz. U.z 2018 r., poz. 967) – w brzmieniu od dnia 1 września 2018 r.;
  • rozporządzenie MEN z dnia 29 maja 2018 r. w sprawie szczegółowych kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczycieli, zakresu informacji zawartych w karcie oceny pracy, składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego oraz trybu postępowania odwoławczego (Dz. U. z 2018 r., poz. 1133);
  • rozporządzenie MEN z dnia 26 lipca 2018 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego nauczycieli (Dz. U. z 2018 r., poz. 1574).

Nowe brzmienie Karty Nauczyciela łączy ścieżkę awansu zawodowego z obligatoryjnymi terminami dokonywania oceny pracy nauczyciela (ten temat podejmiemy za miesiąc), która teraz obowiazkowo dokonywana jest po zakończeniu stażu na każdy kolejny stopień awansu zawodowego oraz co trzy lata pracy w szkole od daty uzyskania stopnia nauczyciela kontraktowego, mianowanego i dyplomowanego, jeżeli nauczyciel (w zależności od posiadanego stopnia) nie rozpocznie stażu na kolejny stopień lub zakończy ścieżkę awansu. Ale to nie wszytko, podstawowa ścieżka awansu zawodowego wydłużyła się bowiem z 10 do 15 lat. Wydłużeniu uległy okresy pracy w szkole niezbędne do rozpoczęcia stażu na kolejny stopień awansu zawodowego: 

  • z dziewięciu miesięcy do roku i dziewięciu miesięcy wydłużono staż pracy na stopień nauczyciela kontraktowego; 
  • z dwóch do trzech lat wydłużył się okres pracy niezbędny do rozpoczęcia stażu na stopień nauczyciela mianowanego;
  • z roku do czterech lat wydłużył się okres pracy konieczny do rozpoczęcia stażu na stopień nauczyciela dyplomowanego. 

Zadaniem opiekuna stażu pedagoga stażysty jest udzielanie pedagogowi pomocy, w szczególności w przygotowaniu i realizacji planu rozwoju zawodowego, oraz opracowanie opinii o dorobku zawodowym za okres stażu. 

Skrócenie ścieżki awansu zawodowego zależne jest od uzyskania oceny pracy na określonym poziomie. Uzupełnieniem nowego systemu awansu zawodowego jest wprowadzenie tzw. dodatku za wyróżniającą się pracę, który będzie przysługiwał tylko nauczycielowi dyplomowanemu legitymującemu się co najmniej trzyletnim okresem pracy w szkole (od daty nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego) oraz wyróżniającą oceną pracy. Pedagodzy dyplomowani będą mogli otrzymać ten dodatek po raz pierwszy od 1 września 2020 r., a w docelowej wysokości pierwszy raz będzie można go otrzymać po roku 2022. Pedagog, który raz spełni warunki przyznania dodatku za wyróżniającą pracę, będzie go otrzymywał aż do momentu, gdy uzyska niższą niż wyróżniająca ocenę pracy. Wtedy jego prawo do tego dodatku wygaśnie z ostatnim dniem miesiąca kalendarzowego, w którym uzyskana niższa ocena pracy stanie się ostateczna.

Pedagog – nauczyciel stażysta

Z dniem zatrudnienia w szkole pedagog otrzymuje stopień nauczyciela stażysty i rozpoczyna staż (bez składania wniosku) na stopień nauczyciela kontraktowego. Jednak aby rozpocząć staż, musi zostać zatrudniony z początkiem roku szkolnego. Późniejsze jego zatrudnienie uniemożliwia rozpoczęcie stażu w danym roku szkolnym. Staż na stopień nauczyciela kontraktowego trwa rok i dziewięć miesięcy. Pedagodzy, którym wcześniej rozpoczęty staż przedłużono z dniem 1 września br., np. z powodu choroby, kontynuują go na starych zasadach.

Podczas stażu pedagog realizuje własny plan rozwoju zawodowego (PRZ), który przedkłada do zatwierdzenia dyrektorowi w terminie 20 dni od daty rozpoczęcia zajęć. Dyrektor w ciągu 30 dni od daty rozpoczęcia zajęć może zwrócić ten plan do poprawy z pisemnym wskazaniem zakresu niezbędnych zmian. Wówczas pedagog obowiązany jest poprawić projekt PRZ zgodnie z zaleceniami dyrektora i ponownie przedłożyć ów projekt dyrektorowi, który powinien zatwierdzić go w ciągu 30 dni od daty rozpoczęcia zajęć. W szczególnie uzasadnionych przypadkach w czasie trwania stażu dyrektor może pisemnie zobowiązać pedagoga do zmiany planu rozwoju zawodowego. Również pedagog może podczas stażu wprowadzać w nim zmiany, oczywiście za zgodą dyrektora. 

Pedagogowi stażyście dyrektor przydziela spośród nauczycieli mianowanych lub dyplomowanych opiekuna. W czasie stażu – w szczególnie uzasadnionych przypadkach – dyrektor może tego opiekuna zmienić. Zadaniem opiekuna stażu jest udzielanie pedagogowi pomocy, w szczególności w przygotowaniu i realizacji PRZ, oraz opracowanie opinii o dorobku zawodowym za okres stażu (projektu oceny dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu w przypadku postępowań realizowanych na mocy dotychczasowych przepisów).

Pedagog – nauczyciel mianowany może rozpocząć staż na stopień nauczyciela dyplomowanego po przepracowaniu w szkole co najmniej czterech lat od daty nadania poprzedniego stopnia awansu zawodowego.

W terminie 30 dni od daty zakończenia stażu pedagog powinien złożyć dyrektorowi sprawozdanie z realizacji PRZ. 

Pedagog stażysta w okresie odbywania stażu powinien w szczególności:

  • poznać organizację, zadania i zasady funkcjonowania szkoły;
  • uczestniczyć jako obserwator w zajęciach prowadzonych przez opiekuna stażu lub innych nauczycieli, w wymiarze co najmniej jednej godziny zajęć w miesiącu, oraz omawiać z nim obserwowane zajęcia;
  • prowadzić zajęcia z uczniami w obecności opiekuna stażu lub dyrektora szkoły, w wymiarze co najmniej jednej godziny zajęć w miesiącu, oraz omawiać je z nimi;
  • uczestniczyć w doskonaleniu zawodowym nauczycieli, zwłaszcza w zakresie doskonalenia warsztatu pracy.

Wymagania, jakie pedagog musi spełnić w celu uzyskania stopnia nauczyciela kontraktowego, obejmują:

  • znajomość przepisów prawa dotyczących w szczególności organizacji, zadań i zasad funkcjonowania szkoły, w której nauczyciel odbywał staż;
  • umiejętność prowadzenia zajęć w sposób zapewniający właściwą realizację statutowych zadań szkoły;
  • umiejętność rozpoznawania potrzeb uczniów, w tym indywidualizowania pracy z nimi;
  • umiejętność wykorzystania w codziennej pracy wiedzy i umiejętności zdobytych w trakcie doskonalenia zawodowego;
  • umiejętność korzystania w swojej pracy, zwłaszcza w trakcie prowadzonych zajęć, z narzędzi multimedialnych i informatycznych;
  • znajomość środowiska uczniów i ich problemów, a także umiejętność współpracy ze środowiskiem lokalnym;
  • umiejętność omawiania prowadzonych i obserwowanych zajęć;
  • umiejętność stosowania w pracy wiedzy z zakresu psychologii, pedagogiki i dydaktyki.

Pedagog – nauczyciel kontraktowy

Może rozpocząć staż na stopień nauczyciela mianowanego po przepracowaniu w szkole co najmniej trzech lat. Pedagog legitymujący się wyróżniającą oceną pracy może jednak rozpocząć staż wcześniej – po przepracowaniu w szkole co najmniej dwóch lat od daty uzyskania stopnia – nauczyciel kontraktowy. 

Pedagog w okresie odbywania stażu powinien w szczególności:

  • uczestniczyć w pracach związanych z realizacją zadań dydaktycznych, wychowawczych, opiekuńczych i innych zadań wynikających ze statutu szkoły oraz potrzeb szkoły i środowiska lokalnego;
  • doskonalić kompetencje w związku z wykonywanymi obowiązkami, zwłaszcza w zakresie kształcenia uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, w tym szczególnie uzdolnionymi;
  • prowadzić zajęcia z uczniami, w obecności opiekuna stażu lub dyrektora szkoły, w wymiarze co najmniej jednej godziny zajęć w miesiącu, oraz omawiać je z nimi; 
  • przeprowadzić co najmniej dwie godziny zajęć otwartych dla nauczycieli
  • szkoły oraz dokonać ich ewaluacji, w obecności, w miarę możliwości, doradcy metodycznego w zakresie prowadzonych zajęć przez nauczyciela. 

Wymagania niezbędne dla pedagoga do uzyskania stopnia nauczyciela mianowanego obejmują:

  • uzyskanie pozytywnych efektów w zakresie realizacji zadań odpowiednio na rzecz oświaty, pomocy społecznej lub postępowania w sprawach nieletnich, w związku z zajmowanym stanowiskiem lub pełnioną funkcją;
  • umiejętność dzielenia się wiedzą i doświadczeniem z nauczycielami w ramach wewnątrzszkolnego doskonalenia zawodowego;
  • umiejętność dokonywania ewaluacji własnej pracy i wykorzystywania jej wyników do doskonalenia warsztatu pracy;
  • umiejętność rozpoznawania potrzeb rozwojowych uczniów i uwzględnianie ich w swojej pracy;
  • umiejętność uwzględnia...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Głos Pedagogiczny"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy