Dołącz do czytelników
Brak wyników

Pracownia pedagogiczna

5 grudnia 2018

NR 104 (Grudzień 2018)

Nowoczesne modele uczenia – Challenge Based Learning i Problem Based Learning

0 8

Przed współczesną szkołą stawiane są ciągle nowe, idące z duchem czasu wymagania. Aby im sprostać, należy podejmować innowacyjne działania metodyczne. Niewątpliwie dwoma rozwiązaniami, które warto upowszechniać, są modele uczenia: Challenge Based Learning (CBL) oraz Problem Based Learning (PBL).

Czym jest CBL?

Pierwsza z metod – CBL – to model nauczania, w którym stawia się uczniów przed bardzo poważnymi wyzwaniami. Dzięki nim nabywają oni doświadczenia, przez co ich działania mają o wiele większe znaczenie. W połączeniu z zaangażowaniem i wykorzystaniem osobistego potencjału, działania te służą poszukiwaniu i przetwarzaniu informacji oraz tworzeniu nowych rozwiązań dla lokalnego środowiska.

Wykorzystanie CBL w szkole

Rola nauczyciela polega na wyznaczeniu wspólnie z uczniami interdyscyplinarnych zagadnień, a następnie połączeniu ich z bieżącymi wydarzeniami z najbliższego otoczenia, świata oraz ujęciu ich jako problem. Nauczyciel uświadamia uczniom, że rozwiązanie tego problemu wpłynie pozytywnie na lokalne środowisko. Następnie ustala zakres podejmowanych działań, określa formy pomocy, opracowuje odpowiednie narzędzia i regularnie monitoruje. Uczeń, przy takim wsparciu nauczyciela, może realizować przydzielone mu zadania, swobodnie wykazując się zaangażowaniem i kreatywnością. Należy jednak pamiętać, że jest to proces i uczniowie nie od razu będą się czuli odpowiedzialni, wykazywali inicjatywę, zaangażowanie, samodyscyplinę i chęć współpracy. Proces ten wymaga czasu, zrozumienia i konsekwencji oraz odpowiednich cech charakteru nauczyciela, jak poczucie własnej wartości, pozytywne myślenie, samodzielne podejmowanie inicjatywy, uczciwość wobec siebie i innych.

Etapy pracy

1 Krok
Planowanie 

Nauczyciel opracowuje plan strategii postępowania dotyczącej wdrożenia modelu. Należy zastanowić się nad wyzwaniem, z jakim mogą zmierzyć się uczniowie. Warto pamiętać, aby uwzględniało ono zdobywanie nowej wiedzy, a także nabywanie umiejętności. Wyzwania nie mogą być oderwane od szkolnej rzeczywistości, powinny nawiązywać do omawianego materiału, ale również być zgodne z potrzebami społeczeństwa. Witold Kołodziejczyk proponuje następującą tematykę wyzwań1:

  • Obniżyć poziom hałasu w szkole (np. budowa narządu słuchu – biologia).
  • Poprawić jakość życia osób starszych w naszym mieście (np. układ kostny człowieka, układ oddechowy – biologia).
  • Zaangażować uczniów do pracy nad własnym rozwojem (np. Ania z Zielonego Wzgórza – język polski).
  • Zachować równowagę ekologiczną w naszej rzece (np. parki przyrody, flora i fauna Afryki – geografia).
  • Podnieść świadomość i wrażliwość wobec cierpienia zwierząt (empatia – lekcja wychowawcza).
  • Wypromować sporty zimowe w naszym mieście (słownictwo dotyczące sportów zimowych, czasy – język angielski).
  • Uświadomić heroizm Polaków w czasie II wojny światowej (życie w okupowanej Warszawie – historia).

2 Krok
Wskazanie głównej idei, formułowanie pytań, inicjowanie dyskusji

Nauczyciel przygotowuje ciekawostkę dotyczącą głównego tematu wyzwania, przedstawia ją uczniom w sposób dla nich atrakcyjny i inicjuje rozmowę. Następnie przechodzi do omówienia tematu właściwego danej lekcji będącego nawiązaniem do wyzwania.

3 Krok
Praktyczne działanie

Uczniowie wskazują sposoby rozwiązania zadania, zastanawiają się nad pytaniami, na które powinni odpowiedzieć w trakcie pracy, a także nad listą trudności, które mogą zakłócić im uzyskanie planowanych efektów. Nauczyciel pomaga sformułować jak najwięcej pytań, dzięki którym liczba możliwych rozwiązań wzrośnie. Uczniowie opracowują plan i harmonogram działań, nauczyciel sprawdza opracowaną 
dokumentację.

4 Krok
Praca właściwa

Etap ten polega na przygotowaniu przez uczniów sposobów, dzięki którym poradzą sobie z wyzwaniem. Na rozwiązanie konkretnego problemu pomysłów może być wiele, wśród nich akcje, filmy, gotowe produkty, materiał badawczy. Uczniowie wykorzystują tutaj swój potencjał osobisty i kreatywność i często ich pomysły mogą być zaskoczeniem dla nauczyciela. Jednak cały czas musi on o tym pamiętać i uświadamiać to uczniom, że wszystko, czego uczą się dziś, może mieć w przyszłości ogromne znaczenie dla rozwiązywania problemów lokalnych, jak również globalnych.

5 Krok
Prezentacja wyników

Nauczyciel preze...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Głos Pedagogiczny"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy