Kwalifikacje zawodowe nauczycieli zatrudnianych na stanowisku pedagoga i psychologa szkolnego, terapeuty pedagogicznego, logopedy i doradcy zawodowego wciąż budzą wiele nieporozumień zarówno wśród dyrektorów placówek oświatowych, jak i w gronie specjalistów szkolnych. I chociaż wszystko zapisane jest w stosownym rozporządzeniu, to regulacje te albo wydają się po części niejasne, albo ich przestrzeganie nie jest naszą mocną stroną.
Autor: Małgorzata Łoskot
Zakończenie I semestru to dobra okazja, by poddać analizie własną pracę na stanowisku pedagoga czy psychologa szkolnego. I nie chodzi tu o dokonanie takiego podsumowania, jakie czynimy zazwyczaj na użytek sprawozdania przedkładanego radzie pedagogicznej. Tym razem idzie o pogłębioną refleksję, która pozwoli określić mocne i słabe strony w swoich działaniach oraz wyeliminować popełnione nieprawidłowości bądź zaniechania.
Warsztaty to praca z grupą skupiająca się na rozwoju i edukacji uczestników. Wykorzystują zasoby i potencjał grupy. Ponadto stwarzają okazję do nabywania nowych doświadczeń i doskonalenia już posiadanych umiejętności społecznych. Nie rezygnujmy z możliwości jej wyboru w ramach prowadzonej pomocy psychologiczno-pedagogicznej. Dlaczego?
W skali ogólnoświatowej miliony dzieci zdolnych do uczenia się – zarówno tych przeciętnie, jak i ponadprzeciętnie czy wybitnie uzdolnionych – nie osiągają wyników odpowiednich do swoich możliwości. Tacy uczniowie są również w polskich szkołach, w każdej klasie, i to o nich nauczyciele mówią: zdolni, ale leniwi, niezmotywowani do nauki, na niczym im nie zależy, brak im umiejętności samodzielnej pracy i dyscypliny, często zapominają o odrobieniu lekcji, gubią zeszyty, książki, gapią się ciągle przez okno… Ale badacze i specjaliści zajmujący się tym problemem uznają, że uczniowie ci cierpią na syndrom nieadekwatnych osiągnięć szkolnych. Czym się on cechuje i czy można mu przeciwdziałać?
Posiadanie bogatego warsztatu pracy i systematyczne jego uzupełnianie to w zasadzie obowiązek każdego pedagoga i psychologa szkolnego. Bez względu na to, jakie narzędzie diagnostyczne wybierzemy, czy to cudzego autorstwa bez adaptacji, czy po jej dokonaniu do swoich potrzeb badawczych, czy też zdecydujemy się opracować własne, powinniśmy zawsze mieć na względzie fakt, że za każdym razem, by rzetelnie zbadać określony, konkretny problem czy sytuację, musimy mieć narzędzia w pełni odpowiednie dla jednego i wyłącznie dla tego właśnie przypadku, do diagnozy którego je wykorzystamy.
Obowiązujące przepisy prawa oświatowego wskazują, że uczniowie zdolni – to uczniowie ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Czy na pewno tak są oni w szkole traktowani? Wątpliwości mają sami nauczyciele, którzy przyznają się do sporych trudności z prawidłową identyfikacją ucznia zdolnego wśród rzeszy podopiecznych, z udzielaniem mu właściwego wsparcia edukacyjnego i pomocy psychologiczno-pedagogicznej, o braku czasu na to wszystko nie wspominając. Potwierdzają to też raporty Najwyższej Izby Kontroli z kilku ostatnich lat.
Doświadczenia zdobyte za sprawą COVID-19 zmieniły naszą pracę w różnych aspektach, ale pewne jest jedno: absolutnie każda szkoła – i ta otwarta, pełna uczniowskiego gwaru, i ta realizująca, za zgodą sanepidu, kształcenie na odległość bądź w systemie hybrydowym – musi swoim uczniom zapewnić bezpieczny dostęp do sprawiedliwych szans edukacyjnych oraz pomocy psychologiczno--pedagogicznej. Bezpieczeństwo i szeroko pojęte zdrowie dzieci i młodzieży jest tu bezwzględnym priorytetem. Nie warto czekać na wsparcie „z góry”, lepiej zrobić to, co można zrobić samemu, czyli przygotować się na tworzenie środowiska szkolnego dbającego o relacje i emocje, minimalizującego, a nie podkręcającego poziom stresu społeczności uczniowsko-nauczycielskiej, bazując na tym, co jest dobre, sprawdzone, i rozwijając to w kierunkach, których byśmy sobie wszyscy życzyli.
Zdarza się, że w ferworze obowiązków zawodowych umyka naszej uwadze codzienna troska o własny warsztat pracy. Tym artykułem pragnę skierować Państwa uwagę ku dokumentacji realizacyjnej, czyli tej, która bezpośrednio dotyczy dokumentowania swojej pracy, albowiem nie wszyscy dokładnie wiedzą, jakie czynności są z tym związane.
Wszystko, co dotyczy codziennej pracy nauczycieli – statusu zawodowego, pełnionej funkcji w szkole, awansu czy przynależnego wynagrodzenia – reguluje
cała gama przepisów prawa oświatowego. Do ich znajomości zobowiązani są w jednakowej mierze wszyscy pedagodzy oraz dyrektor placówki oświatowej,
również będący nauczycielem i podlegający pragmatyce służbowej – ustawom Prawo oświatowe i Karta Nauczyciela oraz licznym rozporządzeniom.
Odnalezienie się w gąszczu aktualnie obowiązujących przepisów jest nie lada wyzwaniem, dlatego przygotowaliśmy dla Państwa pomocne zestawienie najnowszych zmian.